سایت باشگاه خبرنگاران / ۱۴۰۴/۱۱/۰۸
مردم ملخ میخوردند و دولت دلار میبخشید؛ ناگفتههای سقوط پهلوی
تصویر «ایران مرفه و بیدغدغه» در دوران پهلوی، بیش از آنکه محصول اسناد تاریخی باشد، نتیجه فراموشی جمعی و روایتسازی رسانهای است.
باشگاه خبرنگاران جوان - خسرو معتضد با استناد به خاطرات رجال، گزارشهای نیویورکتایمز و واشنگتنپست و مشاهدات عینی، از فقر پنهان، ولخرجیهای خارجی، شبکههای فساد و تصمیمهایی میگوید که در نهایت به فروپاشی یک حکومت انجامید.
در سالهای اخیر، همزمان با گسترش شبکههای اجتماعی، روایتهایی از دوره پهلوی بازتولید میشود که تصویری بزکشده، بیمسئله و بعضاً اسطورهای از آن دوران ارائه میدهد؛ روایتی که بیش از آنکه مبتنی بر اسناد تاریخی باشد، بر فراموشی، گزینشگری و مقایسههای ناقص استوار است. این بازنماییها، بهویژه برای نسل جوانی که تجربهای از آن دوره ندارد، پرسشها و ابهامهای جدی ایجاد کرده است: اگر آن دوران «طلایی» بود، چرا سقوط کرد؟ ثروتهای افسانهای از کجا آمد و چگونه هزینه شد؟ نقش قدرتهای خارجی چه بود و فساد ساختاری چگونه شکل گرفت؟ برای واکاوی این پرسشها به سراغ خسرو معتضد، تاریخپژوه و نویسنده تاریخ معاصر ایران رفته ایم؛ گفتوگویی که با تکیه بر خاطرات رجال وقت، گزارشهای مطبوعات بینالمللی، اسناد اقتصادی و تجربه زیسته، زوایایی کمتر شنیدهشده از دوره پهلوی، مناسبات قدرت، شبکههای فساد و دلایل فروپاشی آن حکومت را بازخوانی میکند.
اگر پهلوی موفق بود، چرا فروپاشید؟
امروز در فضای مجازی و رسانهای، تصویری از پهلویها ارائه میشود که نوعی تطهیر از آنهاست و جوانان ما را تحتتأثیر قرار میدهد. این تصویر تا چه اندازه با واقعیت تاریخی منطبق است و در کدام بخشها دچار تحریف شده است؟
معتضد: در کتاب عالمآرای نادری نوشته محمدکاظم مروی در جلد اول آمده است که نادر برادری داشته به نام ابراهیمخان نادر قلی، در زمانی که هنوز شاه نشده بود. نقل شده که ابراهیمخان ظهیرالدوله به نادر گفته است: «صفویه را منقرض نکن؛ بالاخره مردم به اینها دل بستهاند، دویست سال در ایران حکومت کردهاند و خدماتی داشتهاند.» این پاسخ نادر برای من بسیار عجیب است. یعنی نادری که بیسواد بوده، نادر قلی یا طهماسب قلی – که غلام شاه طهماسب دوم بود – پاسخی داده که واقعاً انسان را متحیر میکند. او میگوید: «اگر قرار باشد هیچ سلسلهای از بین نرود و جای خود را به دیگری ندهد، باید به دوران کیومرث و پیشدادیان بازگردیم.» آن زمان تصور میشد پیشدادیان و کیانیان نخستین حکومتکنندگان ایران بودهاند که جنبه اسطورهای داشتهاند. با این حال، امروز هم بهطور قطعی نمیدانیم اسطوره بودهاند یا نه، چرا که یافتههای شهر سوخته نشان میدهد در جنوبشرقی ایران نیز ساختارهای حکومتی کهن وجود داشته است. بنابراین، بخشی از این روایتسازیها ناشی از ضعف تبلیغاتی و ضعف عملکرد دولتهاست.
گودهای جنوب تهران؛ واقعیتی که سانسور شد
این را صریح میگویم، چون دولت باید کاری کند که مردم واقعاً احساس تغییر کنند. در این زمینه کوتاهی شده است. کافی است فیلمهایی را که آن زمان گرفته شده ببینید؛ از نازیآباد، جوانمرد قصاب، شترخون، جنوب تهران و گودهای زنبورکخانه. این گودها محل زندگی مردمی بود که در شرایطی بسیار غیرانسانی زندگی میکردند. یا کومههای اطراف تهران را ببینید. اگر سلسله پهلوی تا این حد موفق و مطلوب بود، چرا سقوط کرد؟ دوباره به همان سخن نادر و ابراهیمخان ظهیرالدوله برمیگردیم. من شخصاً هرگز تصور نمیکردم حکومت پهلوی سقوط کند؛ چون پول داشت، امکانات داشت و همهچیز در اختیارش بود. جمعیت کشور هم زیاد نبود. جمعیتی ایران در تاریخ کشورما، از زمان کوروش تاکنون، بیسابقه است. حتی در دوران هخامنشیان و ساسانیان، زمانی که وسعت ایران به پنج میلیون کیلومتر مربع میرسید، چنین جمعیتی وجود نداشت. این خود عامل فشار بزرگی است. این جمعیت گسترده نیاز به زندگی مناسب دارد: غذای خوب، امکانات بهداشتی. آنچه من عرض میکنم از اینجا میآید که مردم تغییر را بهطور ملموس احساس نکردند. من متولد ۱۳۲۱ هستم و در دوران انقلاب در رادیو و تلویزیون کار میکردم. همیشه برایم سؤال بود که با وجود این همه ادعا، چگونه تمام جمعیت ۳۴ تا ۳۵ میلیونی آن زمان، در همه شهرها و نقاط کشور، دست به تظاهرات زدند؟ آیا حکومتی که واقعاً خدمت کرده باشد، با چنین وضعیتی مواجه میشود؟ این نکته مهمی است.
«تیتراند لاین»؛ اسم رمز یک شبکه رانت و دزدی
اکنون ضعف اصلی دولت ما این است که نتوانستند به مردم بگویند: امروز در این کشور گاز به سراسر ایران رسیده، راهآهن به بندرعباس و رشت وصل شده؛ آرزویی که از زمان حاج میرزا حسینخان سپهسالار، یعنی بیش از ۱۳۴ سال پیش، وجود داشت. این دستاوردها یا درست بیان نشد، یا بلد نبودند بگویند، یا اساساً توان بیانش را نداشتند. مردم باید احساس کنند که کشور تغییر کرده است. انقلاب فرانسه را ببینید؛ انقلاب کبیر فرانسه هم فراز و نشیبهای فراوان داشت. ابتدا تغییرات بزرگی رخ داد، سپس لویی هجدهم را آوردند که از برادران لویی شانزدهم نالایقتر بود. بعد شارل دهم آمد که عملکرد بدی داشت و کنار زده شد.
سپس لوییفیلیپ اورلئان به قدرت رسید و در نهایت دوباره جمهوری برقرار شد. بعد ناپلئون سوم آمد و گفت من برادرزاده ناپلئون اول هستم. مردم به خاطر خاطره ناپلئون اول او را پذیرفتند، اما در نهایت از سال ۱۸۷۱ تاکنون جمهوری برقرار شد و پنج دوره جمهوری را تجربه کردهاند. چرا؟ چون نظام جمهوری در جهان امروز نظامی پیشرفتهتر است. اکنون بفرمایید کدام کشور پادشاهی بهطور جدی بازگشته است؟ اسپانیا نمونهای خاص است؛ آن هم به این دلیل که ژنرال فرانکو اساساً جمهوری اعلام نکرد. اینها مقتضیات تاریخ است. ما نتوانستهایم درست برای مردم توضیح دهیم که چرا چنین تحولاتی رخ داد؛ یا ماجرای فلور چه بود و قتل فلور – زنی بدنام – به دست یکی از برادران شاه چه معنایی داشت.
ماجرای دزدیها چه بود؟ ماجرای «تیتراند لاین» چه بود؟ (اسم رمز یک شبکه رانت و فساد)، ماجرای رشوهگرفتن یکی از برادران شاه از رومانیاییها چه بود؟ همه این موارد را ژنرال ساواک نوشته است. منوچهر هاشمی که فوت کرده، در آمریکا کتابی از او منتشر شده به نام کارنامه ساواک و در آن نوشته که یکی از برادران شاه رشوه میگرفته است. اینها چیزهایی است که مردم از آن اطلاع ندارند. مردم میگویند: آقا، آن دوره خیلی فوقالعاده بود، عالی بود. چرا؟ چون حضور نداشتند. فرانسه را دیدهاید؟ ماجرای ماکرون و جلیقهزردها را ببینید؛ دو سال کشور را شلوغ کردند و گفتند ما ماکرون را نمیخواهیم، چون از سرمایهداری حمایت میکند. بعد چه شد؟ انتخابات برگزار شد، رأی آورد و سر جای خود باقی ماند. پس مسئله چیست؟ هرچه تکثر بیشتر باشد، هرچه مردم در امور خودشان مشارکت و مداخله داشته باشند، چنین اشتباهاتی پیش نمیآید. هیچکس در فرانسه نمیتواند بگوید مثلاً فلان کنت بیاید و پادشاه فرانسه شود. خود او هم گفته بود من مدعی هستم و تا چند سال پیش هم زنده بود.
ایرانِ گرسنه در روایت سیاحان و عکاسان خارجی
وقتی گفته میشود پهلوی دزدی کرده و ثروتهای بسیاری از ایران غارت شده است. منظور چیست؟ بهصورت ملموس برای مردم توضیح بدهید؛ دقیقاً چه چیزهایی برده شد، چه مقدار، اکنون کجاست و امروز با آن ثروتها چه میکنند؟
معتضد: مطالبی که من عرض میکنم، اصلاً گفتههای شخصی من نیست. اینها در کتابی آمده که نویسندهاش وزیر دارایی فروغی، مشرف نفیسی است؛ نویسنده در این کتاب تصریح میکند که مردم تصور میکردند او عامل انگلیس است، اما در واقع بزرگترین ضرر را خود انگلیسیها به او زدهاند. این شخص پیش از انقلاب از دنیا رفته و اساساً تصور نمیکرد ایران دچار سقوط سیاسی شود. او در فرانسه زندگی میکرد.
نخستین کسانی که درباره این مسائل نوشتند، روزنامه نیویورکتایمز، روزنامه واشنگتنپست و بسیاری از مجلات معتبر آمریکایی و اروپایی بودند. این رسانهها این مطالب را منتشر میکردند، زیرا اصولاً ثروتاندوزی در نگاه آمریکاییها امر ناپسندی محسوب نمیشود. اما مسئله اصلی، نوع رفتار و میزان ولخرجیهایی بود که انجام میشد. برای مثال، تصور کنید ملتی گرسنه مانند ایران آن روزگار. این را با استناد میگویم. در کتابخانه شخصی من، کتابهایی از قرن نوزدهم وجود دارد. سون آندرس هدین، سیاح و پژوهشگرسوئدی، به ایران آمد، به کوه دماوند صعود کرد و ارتفاع آن را اندازه گرفت. یا خانم الی سر مارتینر دوراند، همسر وزیر مختار انگلیس در اواخر دوره ناصرالدینشاه و اوایل مظفرالدینشاه، عکسهایی از ایران منتشر کرده است. همچنین آنتوان سوگین، عکاس روس، تصاویر فراوانی از وضعیت ایران ثبت کرده است.
شما نمیتوانید تصور کنید مردم ایران تا چه اندازه فقیر و درمانده بودند. خانهها گِلی بود. یک سیاح روس به نام لومینتسکی نوشته است: «وقتی به تهران رفتم، تصور کردم وارد یک روستا شدهام. پرسیدم مرکز تهران کجاست؟ مرا به میدان توپخانه بردند و دیدم چند روستا را به هم چسباندهاند و نام آن را تهران گذاشتهاند.» او مینویسد که هرگز تصور نمیکرد تهران چنین شهر محقر و ویرانی باشد. ما ملتی گرسنه بودیم و در طول تاریخ بارها مورد غارت قرار گرفتیم و بخش عظیمی از ثروتها و ذخایر از میان رفت. پس از آن، ایرانیان بار دیگر تلاش کردند کشور را بازسازی کنند.
با گذشت زمان، فرهنگ اسلامی وارد ایران شد و غنا یافت. واقعیت این است که ایرانیان خدمات بسیار بزرگی به اسلام ارائه کردند؛ حتی بیش از خود اعراب. دلیل گرایش ایرانیان به خاندان پیامبر و پیروی از علی بن ابیطالب نیز همین عدالتخواهی بود. علی نماد عدالت بود. در ماجرایی، وقتی یک سردار ایرانی – که فرمانروای خوزستان بود و پس از تسلیم شدن از عمر بن خطاب امان گرفته بود – به دست یکی از فرزندان عمر کشته شد، حضرت علی دستور داد که قاتل قصاص شود. همین رفتار عادلانه موجب شد ایرانیان به خاندان علی علاقهمند شوند.
تهران؛ روستایی که پایتخت نام گرفت
با تأسیس صفویه، هویت ایرانی با تشیع در هم آمیخت و ایران شکل یکپارچه به خود گرفت. کشوری که پیشتر ملوکالطوایفی و پراکنده بود، به ایران متحد تبدیل شد. وسعت ایران در دوره صفویه به حدود دو میلیون و پانصد هزار کیلومتر مربع رسید و حتی در مقاطعی به پنج میلیون کیلومتر مربع نیز نزدیک شد. نقشههای تهیهشده توسط آلمانیها و فرانسویها از آن دوره هنوز موجود است. با این حال، در دوره فتنه افغان و یورش محمود افغان، اصفهان که حدود یک میلیون و دویست هزار نفر جمعیت داشت، هشت ماه در محاصره قرار گرفت و دچار قحطی شد، بهطوریکه جمعیت آن به حدود پنجاه هزار نفر کاهش یافت و دههها طول کشید تا بهبود یابد.
در مورد جمعیت ایران در دوره قاجار، ادعاهایی مانند بیست میلیون نفر کاملاً نادرست است. برخی گفتهاند جمعیت ایران بیست میلیون بوده و نُه میلیون نفر از بین رفتهاند، اما من این ارقام را با اسناد رد کردهام. سالنامههای دوره قاجار و آمارهای اوایل دوره پهلوی را بررسی کردهام. تبریز حدود دویست هزار نفر، مشهد حدود صدوهشتاد هزار نفر و تهران حداکثر بین صدوهشتاد تا دویستوبیست هزار نفر جمعیت داشته است.
بنابراین این ملت گرسنه، در مقطعی به درآمدی سرشار از نفت دست یافت؛ درآمدی که خود ما نقشی در ایجاد آن نداشتیم. در جریان جنگ یومکیپور، یعنی زمانی که انور سادات با اسرائیل وارد جنگ شد، کشورهای عربی صادرات نفت را قطع کردند. شاه ایران حاضر نشد در این اقدام مشارکت کند؛ به دلایلی از جمله دلخوری از اعراب، زیرا آنها مدام از «خلیج عربی» سخن میگفتند و ادعاهایی مانند تعلق خوزستان به خود مطرح میکردند. این وضعیت موجب شد که ناگهان درآمد و بودجه ایران، که در سال ۱۳۴۹ حدود ۹۰۰ میلیون دلار بود، ابتدا به چهار میلیارد دلار، سپس به دوازده میلیارد دلار و بعد به بیستوچهار میلیارد دلار برسد.
چنین حجمی از پول، در طول تاریخ ایران سابقه نداشت و اتفاقی بسیار عجیب بود. سؤال این بود که با این پول چه باید کرد؟ پاسخ روشن است: باید برنامههای عمرانی طراحی و اجرا میشد، برای مردمی که پابرهنه بودند؛ در سیستان و بلوچستان، در جنوب ایران و در بسیاری از نقاط محروم کشور. اما چه شد؟ ما تبدیل شدیم به آلت دست آمریکا و هرچه آمریکا گفت، پذیرفتیم. دلیل نفرت گسترده مردم از آمریکا همین بود: زیرا دستور میداد. در همین کتابها آمده است که یک استوار یا گروهبان آمریکایی، از یک سرتیپ ایرانی بالاتر محسوب میشد و تعداد این نیروها نیز کم نبود. مشرف نفیسی در خاطرات خود مینویسد که آمریکاییها حتی با او نیز وارد گفتوگو شدند. میگوید بیست آمریکایی پس از ۲۸ مرداد او را دعوت کردند. خودش تصریح میکند که در امتحان مردود شد، چون آنها دریافتند که حاضر نیست بدون چونوچرا از دستوراتشان تبعیت کند.
روایت شهر نو و حاشیهها؛ اسناد فراموششده فقر اجتماعی
در چنین شرایطی، با وجود فقر گسترده در داخل کشور، یازده میلیارد دلار کمک بلاعوض به کشورهای دیگر پرداخت شد. پرسش این است: چرا؟ چرا کسی به زندگی زن ایرانی، به وضعیت واقعی جامعه نگاه نمیکرد؟ زیرا این واقعیتها در کتابها نبود یا دیده نمیشد. کتابهایی مانند با من به شهر نو بیایید نوشته هدایتالله حکیمالهی، یا آثار دیگری با عناوینی چون با من به مدارس بیایید، با من به ارتش بیایید و با من به دارالمجانین بیایید، بهروشنی نشان میدهد مردم ایران تا چه حد فقیر و درمانده بودند. فیلمهای سوم شهریور را نگاه کنید؛ زمانی که متفقین وارد ایران شدند و از مسیر حضرت عبدالعظیم، جاده شهرری، به میدان حسنآباد رسیدند. پاهای مردم برهنه است. اگر تصاویر را بزرگ کنید، میبینید جوانان و کودکانی که ایستادهاند، کفش به پا ندارند. بسیاری از دوستان من نیز در آن زمان پابرهنه بودند. مردم، واقعاً ملتی فقیر بودند.
وقتی مردم ملخ میخوردند و دولت دلار میبخشید
در طول تاریخ، ایران بارها با زلزله، سیل و بلایای طبیعی مواجه شده است. یکی از بزرگترین بحرانهای ما هجوم ملخ بود. هر سال، دستههای ملخ از آفریقای غربی به عربستان میآمدند و از آنجا وارد ایران میشدند؛ مزارع و درختان را بهکلی نابود میکردند. مردم آنچنان فقیر بودند که در زمان دکتر مصدق، به او نامه نوشتند و درخواست کردند مأموران مبارزه با ملخ، ملخها را نکشند، زیرا خود مردم آنها را بهعنوان غذا مصرف میکردند. اگر تصور میشود اینها اغراق است، کافی است کتاب غلامحسین قرهگوزلو، سرگرد ارتش، را بخوانید.
او در کتاب خود شرح میدهد که چگونه در نواحی جنوبی کشور، در سیاهچادرها، در میان بلوچها و حتی در چادر افسران ارتش، مردم ملخها را جمع میکردند، میجوشاندند و میخوردند. نام کتاب او طبل بزرگ زیرپای چپ است. خود او در درجه سرگردی بازنشسته شد. من شخصاً ده جلد از این کتاب خریدم و به مقامات کشور دادم.
با این حال، در چنین کشوری، یازده میلیارد دلار به این و آن داده شد. به انور سادات کمک شد، به اوگاندا کمک شد؛ حتی شبی انور سادات به تهران آمد و ۲۰۰ میلیون دلار دریافت کرد. این کمکها صرفاً به این دلیل بود که آمریکا میگفت این کشورها طرفدار غرب هستند و نباید کمونیست شوند. سومالی کمونیست بود، دستور دادند به آنجا پول و اسلحه داده شود. در حالی که چنین سیاستی اساساً نادرست بود. در کتابی با عنوان سی سال در شرکت نفت ایران، نوشته یک مهندس ایرانی که بعدها در آمریکا درگذشت، آمده است که شهبانو به سنگال سفر کرد و دستور ساخت «شهر فرح» را با هزینه یک میلیارد دلار داد. سنگال کجا و ایران کجا؟ ما چه نسبتی با سنگال داشتیم؟
نویسنده همان کتاب میگوید به مسئولان گفت این منطقه برای پالایشگاه مناسب نیست؛ هوا بسیار گرم است و نیازی به پالایشگاه وجود ندارد. شرکت بریتیش پترولیوم خود در آنجا پالایشگاه داشت. ساخت شهر فرح و هزینه یک میلیارد دلاری هیچ توجیهی نداشت و او توانست جلوی این طرح را بگیرد. در کشوری که مردمش گرسنه بودند، چنین هزینههایی انجام میشد. با این حال، پس از وقوع انقلاب اسامی، برخی مدعی شدند که آمریکا عامل انقلاب بوده است. اما چرا آمریکا باید انقلابی را رقم بزند که پنجاه هزار آمریکایی با خانوادههایشان در ایران حضور داشتند و صدوهشتاد شرکت فرانسوی در ایران فعالیت میکردند؟ ما از فرانسه و آمریکا رآکتورهای هستهای خریده بودیم و روابط گسترده اقتصادی برقرار بود.
با وجود این، هرچه آمریکاییها گفتند، ما خریدیم. از جمله تانکهای چیفتن که بارها گفته شد برای شرایط آبوهوایی ایران مناسب نیستند؛ این تانکها برای اقلیم خنک و مرطوب انگلستان طراحی شده بودند، در ایران دچار مشکل میشدند و زره ضعیفی داشتند. حتی رفیق السامرایی، رئیس اطلاعات و ضد اطلاعات عراق، نوشته است که این تانکها با یک گلوله تانک روسی منهدم میشدند و خدمه آنها کشته میشدند. در مجموع، به ما فقط ۱۷۸ دستگاه تحویل دادند، اما پول ۲ هزار دستگاه را دریافت کردند. تا امروز نیز این مبلغ بهطور کامل بازگردانده نشده است. بخشی از آن را به بانک عمان پرداخت کردند، اما آن مبلغ هم هرگز به ما نرسید. تسویهحساب با آنها به پوند انجام شده بود و در نهایت، شرکت مربوطه ورشکست شد.
منبع: فارس
شنبه ۹ اسفند ۱۴۰۴ - 28 February 2026
سایت جماران
تجاوز جدید رژیم صهیونیستی علیه ایران/ وزیر جنگ اسرائیل از حمله به تهران خبر داد + عکس و فیلم
وزیر جنگ رژیم صهیونیستی تجاوز جدید علیه ایران را تایید کرد.
سایت تجارت نیوز
چرخش به اقتصاد تهاتری / تهاتر با نفت به شیوه غالب تامین مالی در اقتصاد ایران تبدیل شد؟
نهادها و وزارتخانههای متعدد از گسترش احتمال تهاتر با نفت صحبت به میان آوردهاند. در این میان به نظر میرسد که نفت بیش از پیش جای پول را در تامین مالی گرفته است.
روزنامه چارسوق
چرا واگذاری فروش نفت به واردکنندگان نهاده یک خطای راهبردی است؟
واگذاری فروش نفت به واردکنندگان نهفقط مسئله تأمین کالای اساسی را حل نمیکند، بلکه با تعمیق شبکههای تراستی، تضعیف انحصار حاکمیتی فروش نفت و ایجاد رانت، هزینههای اقتصادی و امنیتی کشور را افزایش میدهد. راهحل پایدار، حفظ فروش نفت در سطح حاکمیتی، استفاده محدود از تهاتر مستقیم دولتی بهعنوان گام گذار …
روزنامه چارسوق
ناترازی در تراز تأمین اجتماعی؛ اختلاف ۲۵ هزارمیلیاردی در دخلوخرج
مولدسازی داراییها راهکاری است که میتواند در پوشش ناترازی تأمین اجتماعی نقشی مؤثر داشته باشد. ناترازی ماهانه حدود ۲۵ هزار میلیارد تومانی سازمان تأمین اجتماعی، حاصل شکاف میان تعهدات ماهانه در سطح حدود ۱۱۵ هزار میلیارد تومان و متوسط درآمد تحققیافته نزدیک به ۹۰ هزار میلیارد تومان است، این فاصله که از …
روزنامه هفت صبح
جسم در کلاس، ذهن در فرار
گزارش میدانی روزنامه هفت صبح نشان می دهد که در مدارس، بسیاری از دانش آموزان فقط حاضر هستند؛ نه در یادگیری، که در آمار. پدیده ای به…
سایت اعتماد آنلاین
جزئیات جدید از قتل ملیکا قدبگلویی / متهم به قتل: کاش اعدامم کنند
سایت روزنامه سازندگی
تلفات سینمایی
خداحافظی شهاب حسینی از سینما
سایت روزنامه سازندگی
علیه ویرانی طلبی
پویش ملی «نه به جنگ» دانشگاهیان ایرانی
روزنامه شرق
سقوط قدرت خرید سرمایهگذاران طلا
قیمت طلا در بازار تهران در مدت یک سال گذشته چیزی حدود 202 درصد رشد داشته است. هر گرم طلای 18 عیار در اسفند سال گذشته فقط حدود شش میلیون تومان قیمت داشت که درحالحاضر بهای آن به بیشتر از 20 میلیون تومان رسیده است. اما این فشار سنگین رشد یکباره قیمت طلا، این بار اتفاق متفاوتی را در بازار طلا رقم زده …
سایت خبرفوری
عاشقیت در آفساید | زندگی عشقی پرمشغله لامین یامال | زنِ تازه زندگی ستاره بارسا | لیلی رولند کیست؟
خبرگزاری ایسنا
پیامهای تبلیغاتی از رو نمیروند!
هرچند روشهای بسیاری برای جلوگیری از ارسال پیامکهای تبلیغاتی ارائه شده، اما به همان اندازه هم راههای دور زدن این روشها ایجاد شده است. یکی از این آنها استفاده از پنلهای ارسال سیمکارتی است که هر بار با سبز شدن سیمکارتهای جدید، مانع از مسدود شدن کامل پیامکهای مزاحم میشود.
خبرگزاری ایسنا
آینده آبی ایران با آب خاکستری روشن میشود؟
بحران آب در حالی بر سر ایران سایه انداخته که کارشناسان بر این باورند با بازچرخانی آب خاکستری و استفاده از آن برای مصارفی مانند صنعت و کشاورزی میتوان تا حدی به کمرنگتر شدن این بحران کمک کرد.
سایت برترینها
شش کالایی که این روزها تمام ایران مشتری آن هستند!
خیابانها همان رگهای همیشگی هستند که خون سرد زمستان در آنها جریان دارد اما اتمسفر، بوی آشنای سالهای پیش را نمیدهد...
روزنامه هفت صبح
اینترنت؛ اولین قربانی هر بحران
عضو هیاتمدیره نظام صنفی رایانهای میگوید هیچ پروتکل شفافی برای تصمیمگیری درباره قطع اینترنت در شرایط بحران وجود ندارد
سایت خبرآنلاین
مرد جنگی استقلال آماده دردسرسازی!
باشگاه استقلال بار دیگر در آستانه یک چالش حقوقی بینالمللی قرار گرفته است.
سایت اقتصادنیوز
زنگ خطر تازه برای سفره خانوارها | تورم کالاهای خوراکی و آشامیدنی به ۱۰۵.۵ درصد رسید | حرکت اقتصاد ایران به سمت تورمهای بالا
اقتصادنیوز:کارشناسان معتقدند نزدیک شدن فواصل جهشهای تورمی نشاندهنده ورود تورم مزمن و بالای اقتصاد ایران به دورههای تورمی با امکان مهار پایینتر است.
روزنامه هفت صبح
شوهر همسرکش: حتی یک استکان چای برایم نمیریخت
روزنامه شرق
مذاکرات آنقدر پیشرفت کرده که آمریکا به دنبال اقدام نظامی علیه ایران نباشد/ ایران پذیرفته هرگز مواد هستهای لازم برای ساخت …
وزیر خارجه عمان با ابراز امیدواری نسبت به اینکه مذاکرات آنقدر پیشرفت کرده که آمریکا به دنبال اقدام نظامی علیه ایران نباشد، گفت که باید به مذاکرات زمان بیشتری داده شود تا هدف نهایی حصول بسته جامع توافق تحقق یابد.
روزنامه شرق
روی خط تعلیق
برخلاف آنچه در آستانه دور سوم مذاکرات ژنو انتظار میرفت، گفتوگوهای میان هیئتهای ایران و آمریکا نتوانست از حجم تعلیق و ابهام حاکم بر فضا بکاهد؛ چون نه نشانهای روشن از گشایش قطعی پدیدار شد و نه سایه تقابل بهطور محسوسی عقب نشست، بلکه وضعیت همچنان میان دوگانه «جنگ یا توافق» در نوسان باقی مانده است.
روزنامه توسعه ایرانی
همزیستی شوم بانک مرکزی و نهادهای مالی در خلق نقدینگی
با شدت گرفتن تورم 2 رقمی در ایران، که پس از جراحی اقتصادی دولت نرخ تورم کالاهای خوراکی 3 رقمی هم شده است، برخی تحلیلگران توجه ویژهای به نرخ رشد نقدینگی در اقتصاد ایران میکنند زیرا در ادبیات جریان اصلی اقتصاد، نقدینگی به عنوان عامل اصلی تورم معرفی میشود و این کارشناسان تورم را پدیدهای پولی تفسیر میکنند. …
سایت جماران
وزیر خارجه عمان پس از دیدار با معاون ترامپ در مورد ایران: امیدوارم در روزهای آینده پیشرفت قاطعی حاصل شود و صلح در دسترس ما …
بدر البوسعیدی وزیر خارجه عمان نوشت: امروز با معاون رئیسجمهور جیدی ونس دیدار کردم و جزئیات مذاکرات جاری بین ایالات متحده و ایران و پیشرفتهای بهدستآمده تا کنون را با او در میان گذاشتم.
سایت آخرین خبر
ترامپ: از نحوه مذاکرات ایران راضی نیستم
روزنامه دنیای اقتصاد
سیمکارت بدون فیلتر؟
عرضه اینترنت بدون فیلتر با سیمکارت «پرو» در کشور کلید خورده که تنها برای کسبوکارها و با قیمت 2میلیون تومان در دسترس است. این اقدام، به اینترنت طبقاتی رسمیت میبخشد و دسترسی آزاد مردم را محدود و تبعیض دیجیتال را تشدید میکند.
روزنامه دنیای اقتصاد
ظهور ملیگرایی اقتصادی؛ آفت تجارت جهانی
دنیای اقتصاد: ملیگرایی اقتصادی تازه در جهان شکل گرفته و حتی با کاهش احتمالی جنگهای تعرفهای، دولتها و شرکتها همچنان منافع ملی را در اولویت قرار میدهند. اگر در سال ۲۰۲۶ اخبار اقتصادی را دنبال کرده باشید، ممکن است اینطور به نظر برسد که تنشهای جهانی در حوزه اقتصاد به اوج خود رسیدهاند. حکم اخیر دیوان …
سایت روزنامه سازندگی
سهمیهایها عامل آشوب
دکتر مسعود تجریشی ، رئیس دانشگاه صنعتی شریف در نامهای به وزیر علوم اعلام کرد: ۱۰۰درصد افرادی که در تجمعات این دانشگاه اقدام به هتاکی و خشونت کردند، نه از بدنه اصلی معترضان، بلکه از دانشجویان انصرافی و سهمیهای بودند که معدل ۷۰درصد آنها زیر ۱۴ و حتی در مواردی زیر ۱۰ بوده است. سازندگی به بررسی این …
سایت جماران
آژانس اتمی: ایران اورانیوم با غنای بالا را در یک سایت زیرزمینی ذخیره کرده/ از مکان تأسیسات غنیسازی اورانیوم که ایران در …
آژانس اتمی در گزارشی جدید مدعی شد: ناتوانی ما در تأیید ذخایر اورانیوم غنیشده ایران باعث نگرانی شده/ از مکان تأسیسات غنیسازی اورانیوم که ایران در اصفهان اعلام کرده، اطلاعی نداریم/ مهم است که فعالیتهای راستیآزمایی در ایران بدون تأخیر بیشتر انجام شود
سایت سرمایه و بورس
اقتصاد رانتی و اعتراضات دی ماه؛ ریشه نارضایتی ها در کجاست - سرمایه و بورس
اعتراضات دی ماه که با محوریت مطالبات اقتصادی و نگرانی فعالان بازار نسبت به بی ثباتی قیمت ها شکل گرفت، بار دیگر این پرسش را در فضای عمومی پررنگ کرد که ریشه این نوسانات چیست و چرا آثار آن بیش از همه بر دوش طبقات متوسط و پایین جامعه سنگینی می کند.
سایت تجارت نیوز
قوانین دست و پا گیر مانع واردات خودروهای کارکرده/ منافعی در خطر است؟
با وجود اینکه در خرداد ۱۴۰۲ با هدف تنظیم بازار، واردات خودروهای کارکرده مجاز و در مفاد قانون تصویب شد، اما هنوز به مرحله اجرای واقعی نرسیده و دبیر انجمن واردکنندگان خودرو با انتقاد از مشروطسازی واردات خودروهای کارکرده به ارائه خدمات پس از فروش، معتقد است که پیچیدهسازی فرآیندها عملا واردات را به سم
روزنامه هفت صبح
مالیات، بدهی و تورم؛ مثلث فشار بر معیشت مردم
افزایش درآمدهای مالیاتی در بودجه ۱۴۰۵ در شرایط رکود کسبوکارها فشار مضاعفی بر حقوقبگیران و تولیدکنندگان وارد میکند
سایت جهان صنعت نیوز
تکرار فاجعه 2003؛ سناریوی عراق برای ایران تکرار میشود؟
کارل بیلدت، سیاستمدار باسابقه اروپایی، با زیر سؤال بردن ادعاهای مربوط به توسعه موشکهای قارهپیما توسط ایران، این روایتها را به فضای تبلیغاتی پیش از جنگ عراق در سال 2003 تشبیه کرده و نسبت به تکرار سناریویی هشدار داده است که بر پایه اطلاعات نادرست شکل گرفت.
سایت جهان صنعت نیوز
رفتار نامتقارن قیمت دلار؛ کف بازار ارز کجا است؟
رفتار اخیر بازار ارز نشان میدهد دلار به اخبار منفی بهسرعت و با جهشهای قیمتی واکنش نشان میدهد، اما با تعدیل همان ریسکها حاضر به عقبنشینی متناسب نیست. این نامتقارنی، نهتنها مسیر اصلاح قیمت را دشوار کرده، بلکه با بالا نگهداشتن نرخ ارز برای مدت طولانی، خود به عاملی برای افزایش سطح تعادلی آینده تبدیل …
سایت اکوایران
ببینید/ شستشوی دیوارهای کعبه توسط بن سلمان ولیعهد عربستان
سایت جهان صنعت نیوز
پایان جنگ ایران آمریکا کجاست؟
همزمان با مذاکرات میان آمریکا و ایران، آرایش سنگین نیروهای آمریکایی در منطقه به نقطهای رسیده که دیگر فشار دیپلماتیک به نظر نمیآید. در این میان، مسئله محوری نه فقط احتمال جنگ، بلکه نبود هدف روشن برای آن است؛ خلأیی که حتی در سطح فرماندهی نظامی آمریکا نیز به نگرانی تبدیل شده، چون بدون تعریف پایان کار، …
سایت آخرین خبر
کودتای اسرائیلی در منطقه کلید میخورد؟
اکو ایران/متن پیش رو در اکو ایران منتشر شده و بازنشرش در آخرین خبر به معنای تاییدش نیست دیدار فرمانده سنتکام با ترامپ در همان روزی برگزار شد که مقامات ایالات متحده و ایران مذاکرات خود را در ژنو انجام دادند. در هفتههای اخیر، تهران در پی برگزاری مذاکرات جدید با واشنگتن، از دستیابی به «اصول راهنما» د
روزنامه دنیای اقتصاد
ریشه اقتصادی پنهان اعتراضات
دنیای اقتصاد: افزایش تورم، جهشهای پیاپی نرخ ارز و گسترش نااطمینانی اقتصادی در سالهای اخیر، تصویر تازهای از فشار معیشتی بر خانوارهای ایرانی ترسیم کرده است. اعتراضات دیماه، که با نارضایتیهای اقتصادی و نگرانی فعالان بازار از بیثباتی قیمتها آغاز شد، بار دیگر این پرسش را در فضای عمومی برجسته کرد که …
سایت تابناک
«سرباز آمریکایی» چگونه در شب مذاکره به صدا و سیما نفوذ کرد؟
روزنامه ستاره صبح
واکنش بازار به مذاکرات دور سوم ایران و آمریکا در ژنو چه بود؟
به نظر می رسد بازار همچنان درباره مذاکرات ایران و امریکا سردرگم هست و به نتیجه قطعی درباره روند مذاکرات نرسیده است.
سایت فرهیختگان
تورم نقطهای در دهکهای کمدرآمد در مرز ۷۴ درصد
نرخ تورم نقطهای برای دهک اول درآمدی به ۷۳.۷ درصد رسید. طبق بررسی «فرهیختگان» یکی از دلایل اصلی این شکاف، سهم بالاتر هزینه خوراکیها در سبد مصرفی خانوارهای کمدرآمد است.
سایت آخرین خبر
پرستوی مکزیکی؛ سلطان مواد مخدر مکزیک چگونه لو رفت؟
سایت عصرایران
پایان مذاکرات ایران - آمریکا در ژنو / مذاکرات فنی، هفته آینده در وین / عمان: پیشرفت بزرگ در مذاکرات
این سومین دور مذاکرات ایران و آمریکا پس از جنگ 12 روزه است/ مذاکرات در محل اقامتگاه کنسول عمان در ژنو در حال برگزار است.
سایت اقتصادنیوز
پیشبینی خطرناک درباره تورم در سال آینده/ سه سناریو از نگاه یک اقتصاددان
اقتصادنیوز: آیا اقتصاد ایران به نقطهای از ثبات نسبی رسیده یا همچنان در وضعیت شکننده و فرسایشی حرکت میکند؟
روزنامه هفت صبح
وقتی اینترنت قطع میشود، اقتصاد هم متوقف میشود
در بحران ها، اولین قربانی خاموش، اقتصاد دیجیتال است. از استارتاپ ها و فروشگاه های آنلاین تا خدمات بلیت، تجارت خارجی و شرکت های صادراتی، همه…
سایت آخرین خبر
بدنهای بیدفاع؛ وقتی فشارهای اجتماعی و روانی به بدن یورش میبرند
شرق/ متن پیش رو در شرق منتشر شده و بازنشرش در آخرین خبر به معنای تاییدش نیست نسترن فرخه| بدنهایشان در برابر موجی از فشارهای اجتماعی و روانی ناتوان شده است. هرکدام در ماههای اخیر به شکلی با بروز یا شدت بیماری روبهرو شدهاند. مشاهدات نشان میدهد استرسهای اجتماعی و بحرانهای اخیر در ایران، فقط سلام
سایت روزنو
موتورسواری بانوان قرار است حل شود ولی عدهای دوست ندارند قانونی شود!
سالهاست زنان موتورسوار در خیابانهای شهر حضور دارند؛ حضوری که در چند سال اخیر پررنگتر شده است، بیآنکه نامی از آنها در نظام رسمی صدور گواهینامه ثبت شده باشد. حضوری واقعی در زندگی روزمره، اما غایب در ساختارهای قانونی. در حالی که قانون بهصراحت ممنوعیتی برای رانندگی زنان با موتورسیکلت پیشبینی نکرده، …
سایت آخرین خبر
سرمقاله دنیای اقتصاد/ راهبرد ترامپ چیست؟
دنیای اقتصاد/ «راهبرد ترامپ چیست؟» عنوان یادداشت روز در روزنامه دنیای اقتصاد به قلم حسن احمدیان است که میتوانید آن را در ادامه بخوانید: هشت ماه پس از جنگ مورد حمایت آمریکا و اسرائیل علیه ایران در ژوئن۲۰۲۵ مذاکرهکنندگان در عمان گرد هم آمدند تا راههای احتمالی رسیدن به توافق را بررسی کنند. این درگیر
سایت آخرین خبر
سرمقاله اعتماد/ ارزیابی استراتژیک دکترین نظامی ایران
اعتماد/ «ارزیابی استراتژیک دکترین نظامی ایران» عنوان یادداشت روز در روزنامه اعتماد به قلم عارف دهقاندار است که میتوانید آن را در ادامه بخوانید: با تغییرات اخیر در آرایش نیروهای نظامی ایالات متحده در منطقه خاورمیانه و حضور ناوگان دریایی و هوایی این کشور، بررسی سناریوهای تقابل احتمالی میان واشنگتن و
سایت فرارو
پیام نشست «گنگ ۸» درباره ایران
قانون آمریکا تصریح میکند که رئیسجمهور باید کمیتههای اطلاعاتی کنگره را از فعالیتهای امنیتی کشور مطلع نگه دارد؛ اما زمانی که رئیسجمهور تشخیص دهد دسترسی به اطلاعات حساس باید محدود باشد، صرفاً این جمع هشتنفره در جریان اطلاعات قرار میگیرند. در جلسه مربوط به ایران که چند ساعت پیش از حضور ترامپ در کنگره …
سایت جهان صنعت نیوز
بازار داغ سناریوهای ترسناک؛ من درست گفتم!
در شرایطی که جامعه ایران یکی از سنگینترین دورههای اقتصادی و سیاسی سالهای اخیر را تجربه میکند، موج گستردهای از پیشبینیهای قطعی و تحلیلهای سطحی در فضای مجازی، اضطراب عمومی را تشدید کرده است. در حالیکه حتی تصمیمگیران اصلی نیز در بسیاری از موارد با عدمقطعیت مواجهاند، رقابت برای دیدهشدن با سناریوهای …
سایت اکوایران
سعید حجاریان: از سیاست جز یک کاریکاتور باقی نمانده/باید منتظر تکرار امواج اعتراضی بود/وقتی اصلاحات مسدود میشود، خیابان جای …
اکو ایران: سعید حجاریان گفت: مادامکه نظام سیاسی کشور میخواهد معضلات و بحرانها را بهشکل تبلیغاتی حل کند، دائماً باید منتظر امواج اعتراضی باشد. مشخصاً، زمانیکه تنها فهم حاکمیت از جوانان، «زیست کافهای» و «فعالیت فضای مجازی» آنهاست و حیات اجتماعی و سیاسی را از آنها سلب کرده، باید منتظر باشد در نقاط …
روزنامه آرمان امروز
افزایش 279 درصدی هزینه های زندگی!
آرمان امروز : در پایان دیماه، هزینههای ساده یک خانواده ۳.۳ نفره، چیزی حدود ۶۵ میلیون تومان است؛ رقمی که به شدت نجومیست و فاصلهی بسیار معناداری با دستمزد ماهانه طبقه کارگر دارد. «مردم در رنج معیشتی به سر میبرند». این جمله یک گزارهی ساده است اما معنای آن ساده نیست؛ قرار گرفتن اکثریت مردم [ ]
