نرم کردن کلاچ ماشین پراید و پژو و کوییک

با وجود فراگیری خودروهای اتوماتیک در بسیاری از کشورهای دنیا، هنوز هم در کشورهایی مانند ایران بخش بزرگی از خودروهای تولیدی و موجود در بازار به گیربکس دستی مجهز هستند. این موضوع استفاده گسترده از کلاچ را اجتناب‌ناپذیر می‌کند و به همین دلیل بحث نرم کردن کلاچ برای بسیاری از رانندگان اهمیت زیادی دارد.

رانندگان خودروهای اقتصادی داخلی از جمله کوییک، پراید و بسیاری از مدل‌های پژو بیشتر از دیگران با سختی پدال کلاچ مواجه می‌شوند و رانندگان به دنبال نرم کردن کلاچ کوییک، نرم کردن کلاچ پراید و نرم کردن کلاچ پژو هستند.

سفت شدن پدال کلاچ، گیر کردن آن در مسیر حرکت، ایجاد صدا هنگام فشردن پدال، برگشت ناقص پدال و حتی بریدن سیم کلاچ از مشکلات رایج این سیستم در خودروهای دنده‌ای هستند. چنین مشکلاتی نه‌تنها کیفیت رانندگی را کاهش می‌دهند، بلکه در ترافیک‌های سنگین ممکن است باعث خستگی شدید راننده یا حتی خطرات ناگهانی شوند.

در این مقاله ابتدا دلایل اصلی سفت شدن کلاچ را بررسی کرده و سپس روش‌های مختلف نرم کردن کلاچ خودرو را شرح می‌دهیم.

دلایل سفت شدن کلاچ ماشین

خشک شدن، پوسیدگی یا گیر کردن سیم کلاچ

در بسیاری از خودروهای داخلی سیستم کلاچ از نوع سیمی است. سیم کلاچ در طول زمان ممکن است دچار خشک‌شدگی، زنگ‌زدگی، پارگی رشته‌ها یا ایجاد اصطکاک درون غلاف شود. این مشکلات باعث می‌شود حرکت سیم در مسیر خود دشوارتر شده و پدال سفت‌تر شود. در خودروهایی مانند پراید، پژو و کوییک این مشکل یکی از رایج‌ترین دلایل سختی کلاچ است.

خرابی بلبرینگ کلاچ

بلبرینگ کلاچ وظیفه انتقال نیروی پدال به دیسک و صفحه را بر عهده دارد. خشک شدن، گیرکردن یا خرابی بلبرینگ باعث افزایش مقاومت در مسیر فشردن پدال می‌شود. در مواردی که بلبرینگ آسیب جدی دیده باشد، حتی ممکن است صدای ناهنجار نیز به گوش برسد.

فرسودگی دیسک و صفحه کلاچ

فنرهای ضعیف ‌شده، تاب داشتن دیسک، سفت شدن فنر خورشیدی صفحه یا فشار بیش از حد دیسک همگی می‌توانند باعث سفت شدن کلاچ شوند. در این شرایط حتی با تعویض سیم کلاچ هم مشکل کاملاً رفع نمی‌شود و نیاز به تعویض مجموعه دیسک و صفحه وجود دارد.

تنظیم نبودن کورس پدال یا سفتی بیش از حد سیم

اگر سیم کلاچ بیش‌ازحد سفت تنظیم شده باشد یا پدال در موقعیتی نامناسب قرار گیرد، فشار زیادتری هنگام فشردن آن لازم است. حتی چند میلی‌متر تنظیم نادرست می‌تواند تأثیر محسوسی بر نرمی یا سفتی کلاچ داشته باشد.

خرابی بوش‌ها، اتصالات و اهرم‌های پدال کلاچ

خشک شدن بوش‌های پدال، خوردگی اتصالات یا گیرکردن اهرم‌های پدال کلاچ می‌تواند باعث افزایش مقاومت مکانیکی شود. این مشکل به‌خصوص در خودروهایی که مسافت بالا طی کرده‌اند شایع‌تر است.

مشکلات سیستم هیدرولیکی در خودروهای مجهز به کلاچ هیدرولیک

در برخی خودروها کلاچ به‌صورت هیدرولیکی عمل می‌کند. کمبود روغن، هوا گرفتگی، نشتی یا خرابی سیلندر بالا و پایین همگی می‌توانند سبب سفت شدن یا گیرکردن پدال شوند.

روش‌های نرم کردن کلاچ خودرو

در این بخش تمام روش‌هایی که مؤثرترین نتایج در نرمی کلاچ را دارند، به تفصیل توضیح داده می‌شوند.

روان کاری کامل سیم کلاچ با اسپری‌های مخصوص

در خودروهایی که سیستم کلاچ آن‌ها سیمی است، اولین و ساده‌ترین اقدام برای نرم کردن کلاچ پراید، نرم کردن کلاچ پژو و حتی نرم کردن کلاچ کوییک روان کاری اصولی سیم کلاچ است. استفاده از اسپری‌های روان کننده تخصصی که اصطکاک را کاهش می‌دهند، می‌تواند حرکت سیم را بسیار روان‌تر کند.

استفاده از روغن‌های غیراستاندارد توصیه نمی‌شود، زیرا ممکن است جذب خاک و گردوغبار را افزایش داده و سیم را زودتر فرسوده کنند.

تعویض سیم کلاچ با نمونه‌های تقویت‌شده و نرم

گاهی سیم کلاچ آن‌قدر فرسوده است که روان کاری تأثیر چندانی ندارد. در این موارد بهترین کار تعویض سیم با نمونه‌های جدید و ترجیحاً مدل‌های باکیفیت‌تر است که دارای پوشش داخلی کم اصطکاک هستند.

این سیم‌ها علاوه بر طول عمر بیشتر، نرم‌تر نیز عمل می‌کنند.

تنظیم صحیح کورس و ارتفاع پدال

تنظیم استاندارد کلاچ یکی از مهم‌ترین اقدامات برای نرمی آن است. اگر سیم بیش‌ازحد سفت تنظیم شود، پدال سفت‌تر از حد معمول می‌شود. با تنظیم دقیق کورس پدال، نقطه درگیری به محل استاندارد بازمی‌گردد و فشار کمتری نیاز خواهد بود.

این تنظیم بهتر است توسط تعمیرکار ماهر انجام شود تا از آسیب به سیستم جلوگیری شود.

سرویس و روان کاری مکانیسم پدال کلاچ

بسیاری از رانندگان تصور می‌کنند که سفت شدن کلاچ فقط از سیم یا دیسک و صفحه ناشی می‌شود، اما در موارد زیادی مشکل در بوش‌ها، پین‌ها و نقاط اتصال زیر داشبورد دیده می‌شود. با روان کاری این مکانیسم و تعویض بوش‌های فرسوده، نرمی قابل‌توجهی حاصل می‌شود.

تعویض دیسک و صفحه با نمونه‌های استاندارد و باکیفیت

در صورتی که سفتی پدال ناشی از فرسودگی دیسک و صفحه باشد، تنها راه‌حل واقعی تعویض آن‌هاست. برخی برندها دیسک و صفحه‌هایی با فنرهای نرم‌تر ارائه می‌دهند که هنگام فشردن پدال کلاچ فشار کمتری لازم دارد.

برای خودروهای کم کارکرد، انتخاب صفحه‌های نسل جدید به‌طور محسوس کلاچ را نرم‌تر می‌کند.

نصب کیت نرم‌کننده کلاچ

در بسیاری از خودروهای داخلی، به‌خصوص کوییک و پراید، کیت‌های نرم‌کننده مخصوصی طراحی شده‌اند که مانند یک کمک‌فنر کوچک عمل می‌کنند و فشار موردنیاز برای فشردن پدال را کاهش می‌دهند.

نصب این کیت‌ها یکی از کاربردی‌ترین روش‌ها برای نرم کردن کلاچ است و در ترافیک‌های سنگین، خستگی راننده را به میزان چشمگیری کاهش می‌دهد.

سرویس کامل بلبرینگ کلاچ یا تعویض آن

اگر بلبرینگ کلاچ معیوب باشد، هرگونه تغییر در تنظیمات یا سیم اثر زیادی نخواهد داشت. تعویض بلبرینگ همراه با دیسک و صفحه بهترین و ماندگارترین روش برای نرم کردن کلاچ است.

هواگیری سیستم هیدرولیک

در خودروهای دارای کلاچ هیدرولیک، وجود هوا در مدار باعث سفتی یا گیرکردن پدال می‌شود. با هواگیری اصولی و تعویض یا تکمیل روغن هیدرولیک، عملکرد کلاچ به حالت استاندارد بازمی‌گردد.

تعویض سیلندرهای معیوب در سیستم هیدرولیک

سیلندر بالایی یا پایینی در صورت خرابی می‌توانند اختلال جدی ایجاد کنند. تعویض این قطعات مشکل را کاملاً برطرف می‌کند و نرمی بسیار بیشتری در عملکرد پدال ایجاد خواهد شد.

جمع‌بندی

سیستم کلاچ یکی از ضروری‌ترین اجزای خودروهای دنده‌ای است و عملکرد صحیح آن نقش مهمی در کیفیت رانندگی، سلامت گیربکس و ایمنی خودرو دارد. سفت شدن پدال کلاچ می‌تواند دلایل متعدد و پیچیده‌ای داشته باشد؛ از خشک شدن سیم گرفته تا خرابی بلبرینگ یا ایرادات سیستم هیدرولیک. شناخت دقیق علت مشکل، نخستین قدم برای انتخاب بهترین روش نرم کردن کلاچ است.